Türkiye’de son 14 yılda 26 bin 152 işçi, iş kazaları nedeniyle hayatını kaybetti. En çok iş kazasının yaşandığı sektörlerden biri olan inşaatta, kazaların temel nedeni iskele sistemlerindeki yetersizlikler. İnşaat maliyetinin yalnızca %1’ine mal olan bu sistemler, iş güvenliği açısından ciddi riskler barındırıyor.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi’nin verilerine göre, 2012 yılından bu yana inşaat ve yol iş kolunda 5 bin 549 işçi yaşamını yitirdi. Bu durum, şantiyelerdeki denetim eksikliğini yeniden gündeme getiriyor. İş kazalarının %40’ının iskele kalıp sistemlerindeki denetimsizlikten kaynaklandığı ifade ediliyor. Sektör temsilcileri ve sendikacılar, inşaat alanındaki denetim yetersizliklerinin, düşük maliyetli üretim yapan merdiven altı firmaların ölümlü kazalara yol açtığını vurguluyor.
İskele Kalıp Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Yiğit Yakar, Türkiye’de yaklaşık 200 bin şantiyenin bulunduğunu ve bunların sadece %1’inde yeterli denetim yapıldığını belirtti. Resmi verilere göre, inşaat sektöründe her yıl 500 ölümlü iş kazası gerçekleşiyor ve Yakar, standartlara uygun iskele kalıp ekipmanları kullanılarak bu kazaların 200’ünün engellenebileceğini ifade etti.
Yakar, inşaat maliyetlerinin yalnızca %1’ini oluşturan kalıp ve iskele sistemlerinin, firmalar tarafından göz ardı edilerek merdiven altı üretime gidilmesinin insan hayatını tehlikeye attığını belirtti. “İnşaat sektöründe çalışanlar için denetimler yetersiz. İş güvenliği uzmanları da firmaya bağlı olduğu için bağımsız bir denetim mekanizması kurulması gerekiyor,” dedi.
Ayrıca, inşaat sektöründe çalışmak için mesleki yeterlilik belgesinin şart olduğunu hatırlatan Yakar, bu belgenin uygulanmasının denetimle mümkün olduğunu vurguladı. İlgili bakanlıkların denetimlerini artırması gerektiğini dile getiren Yakar, işçi maaşlarının artmasının, sektörde eleman bulmayı zorlaştırdığını da sözlerine ekledi.
Yakar, mühendislerin iş bulmasının kolaylaştığını ancak mavi yakalı çalışanların ve “gri yaka” tanımına giren vinç operatörleri gibi elemanların bulunmasının zorlaştığını belirtti. Bu nedenle, bu çalışanların maaşlarının da yükseldiği ifade ediliyor.
Türkiye’deki inşaat sektöründe iş güvenliği sorunlarının acilen ele alınması gerektiği, aksi halde daha fazla can kaybının yaşanabileceği uyarısı yapılıyor.
